“Den Uyl zal onlangs in zijn atlas het plaatsje Horst wel hebben opgezocht. Dan moet hij het gevonden hebben in het Noord-Limburgse, tussen Venray en Venlo. Daarvandaan kreeg hij dagelijks 50 tot 100 ansichtkaarten van mensen, die vinden dat het ziekenhuis in Horst moet blijven. Een vrouw schreef de minister-president: “Ik moet binnenkort bevallen, maar ik weet niet waar”.

Nog nooit is de Horster bevolking zo fel voor haar belangen in de bres gesprongen. Arie Stas licht toe: “Het gaat om het Sint Anthoniusziekenhuis. Vijf jaar oud, 140 bedden, bouwkosten 17 miljoen. Het bestaan hangt aan een zijden draadje. De Noord-Limburgse notabelen willen namelijk dat er in Venlo een mammoetziekenhuis komt met 800 bedden, bouwkosten 200 miljoen. Om die 800 bedden te vullen moet Horst dicht!” Ze hebben het organisatiebureau Berenschot ingeschakeld om hier ‘wetenschappelijke’ argumenten voor aan te dragen. Hetzelfde Berenschot dat bij zoveel bedrijfssluitingen is betrokken. Dat Berenschot leverde de gevraagde cijfers. Paul Geurts: “Ondertussen vervult het ziekenhuis in Horst een belangrijke functie. Het gaat hier om een gebied waar 20.000 mensen wonen. Het ziekenhuis vormt een logisch geheel met een bejaardenhuis, een dienstencentrum en een verpleegtehuis. Kortom: Horst verkeert in een situatie waarop andere plattelandsgemeenten alleen maar jaloers kunnen zijn. Dat willen ze ons nu afnemen”. Toon van Rens: “Het gaat in feite om twee uitgangspunten in de gezondheidszorg. De overheid wil steeds meer een fabrieksmatige aanpak, gericht op techniek en rendement. Wij zeggen dat in de gezondheidszorg de mens centraal moet staan. Behandeling van zieken in hun eigen vertrouwde omgeving kan bijvoorbeeld belangrijk bijdragen aan een snelle genezing. Dat is wetenschappelijk vastgesteld. Als Horst werkelijk gesloten zou worden, moeten de patiënten naar Venray of Venlo. Voor bezoekers is dat een uur of anderhalf uur met de bus. Erg moeilijk dus voor de mensen die geen auto hebben en die zijn er toch nog volop”.

Bijzonder grote bezwaren hebben de actievoerders tegen de manier waarop besluiten als over het Horster ziekenhuis tot stand komen. De kopstukken hebben allemaal dubbelfuncties. Ze zijn bestuurslid van concurrerende ziekenhuizen en lid van de Provinciale Raad voor de Volksgezondheid, die tot sluiting adviseerde. Voorzitter van het Venlose ziekenhuis is Bartels, oud-staatssecretaris van Volksgezondheid, dus met goede relaties in Den Haag. Laurense is voorzitter van het Venrayse ziekenhuis en tevens directeur van de regionale Nederlandse Credietbank die het ziekenhuis financiert, zodat hij alle belang heeft bij extra toevoer van patiënten. Arie Stas: “Je kunt dan ook niet van democratische besluitvorming spreken. Het is allemaal gekonkel”.

De reeds genoemde Bartels heeft gezegd: “Horst kan kiezen uit twee mogelijkheden. Zelfmoord of door ons gewurgd worden”. Gesteld tegenover het massale verzet uit Horst heeft men kennelijk voor een langzame verwurging gekozen. In het ziekenhuis van Horst zijn bijvoorbeeld maar twee basisspecialisten, Voor veel specialistische hulp is men dus aangewezen op samenwerking met Venray en Venlo. Deze zomer hebben specialisten uit die plaatsen een geruisloze boycot gevoerd door te weigeren Horster patiënten in behandeling te nemen. Specialisten hebben nu eenmaal ook een voorkeur voor grote ziekenhuizen, waar ze als zelfstandige ondernemers de beste zaken kunnen doen. Doordat uit Den haag geen garantie wordt gegeven voor het voortbestaan van het ziekenhuis Horst, heeft men hier helemaal geen kans meer specialisten aan te trekken. Bovendien komt de verpleegopleiding in gevaar. Zo schept men kunstmatig nieuwe argumenten voor sluiting.

In september 1973 tekenden 10.000 Horstenaren een petitie ten gunste van het voortbestaan van het ziekenhuis. In de daaropvolgende maanden werden drie vergaderingen belegd, die stuk voor stuk massale toeloop kenden. Op een doodgewone maandag middag (18 maart) verzamelden zich niet minder dan 1000 dorpsgenoten voor een demonstratie. Toen kwam staatssecretaris Hendrix (Volksgezondheid) tijdens een CDA-verkiezingstournee voor de Statenverkiezingen. Hij beloofde plechtig zijn uiterste best te doen om het ziekenhuis te redden. Paul Geurts: “Na de verkiezingen hebben we er niets meer van gehoord. Toen zei hij dat hij geen bevoegdheden heeft en dat de streek dit moet uitvechten. Zoiets noemt men toch kiezersbedrog? Voor ons gaat het om een stuk democratie. Of de mensen eigenlijk nog iets over hun eigen leefsituatie te zeggen hebben. Onze actie berust op wat de gewone mensen hier willen. Bij de villa’s slaan ze deur voor je neus dicht. in de arbeiderswijken worden we joviaal onthaald. We weten niet of briefkaarten naar Den haag echt helpen. Maar men miet wel beseffen dat de situatie hier langzaam rijp wordt voor hardere acties”.

Dat geldt niet alleen voor Horst. Overal in kleinere gemeenten worden op het ogenblik ziekenhuizen gesloten of met sluiting bedreigd, vaak na een periode van opzettelijke verwaarlozing. Toch kunnen in kleine ziekenhuizen 80% van de gevallen behandeld worden en heeft men alleen voor gecompliceerde ziekten grote ziekenhuizen nodig. Het gaat dus om de tendens in het staatsapparaat om de mensen maar te schikken naar de gezondheidszorg. In plaats van de gezondheidszorg af te stemmen op de eisen van de mensen”.